Στην 195η Γενική Συνέλευση του Παιδαγωγικού Τμήματος Δ.Ε. της 23ης Ιουνίου 1999, μετά από εισήγηση του Προέδρου του Διδασκαλείου Δ.Ε. και Κοσμήτορα της Σχολής Επιστημών Αγωγής, καθηγητή κ. Μιχάλη Βάμβουκα, αποφασίστηκε ομόφωνα να δοθεί στο Διδασκαλείο η ονομασία «Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης ‘Μαρία Αμαριώτου’», προς τιμήν της φωτισμένης Παιδαγωγού Μαρίας Αμαριώτου (1896-1997), η οποία σε σημαντικές στιγμές της ελληνικής εκπαίδευσης προσέφερε σ’ αυτήν τις ανεκτίμητες υπηρεσίες της και δεν έπαυσε δια βίου να παιδαγωγεί με το έργο της τον Ελληνικό λαό.

Σύντομο εργοβιογραφικό σημείωμα:

Η Μαρία Αμαριώτου υπήρξε ένας από τους σπουδαίους πνευματικούς ανθρώπους του τόπου μας και μια φωτισμένη Παιδαγωγός που συνέβαλε με το έργο της θετικά σε μια εποχή αποφασιστικής σημασίας για της ελληνική εκπαίδευση. Παραθέτουμε εδώ σύντομο εργοβιογραφικό σημείωμα και οι ιστορικοί της Ελληνικής εκπαίδευσης είναι εκείνοι που Θα αποτιμήσουν την προσφορά της.

Γεννήθηκε στη Φουρνή Μεραμπέλλου το έτος 1896. Μετά τις εγκύκλιες σπουδές της στο Δημοτικό Σχολείο Φουρνής και το Παρθεναγωγείο, φοίτησε στο Διδασκαλείο Ηρακλείου και έλαβε το πτυχίο της δασκάλας (1915). Στη συνέχεια δίδαξε σε δημοτικά σχολεία του Λασιθίου μέχρι το 1921, οπότε και μετέβη στη Γερμανία για Παιδαγωγικές σπουδές, αρχικά στο Πανεπιστήμιο της Ιένας δύο εξάμηνα και στη συνέχεια στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου για οκτώ εξάμηνα,  όπου  παρακολούθησε  Παιδαγωγικά,  Βυζαντινολογία,  Ψυχοπαιδαγωγική  και. Γλωσσολογία, με καθηγητές τον Kerschensteiner, Drexler, Fisser και Heisenberg κ.α.

Το 1926 αναγορεύτηκε διδάκτωρ του Πανεπιστημίου του Μονάχου με θέμα της διατριβής της «Το γράψιμο και η αγωγή».

Με την επιστροφή της από τη Γερμανία υπηρέτησε ως Διευθύντρια του Δημοτικού Σχολείου Ιεράπετρας και του Σχολείου «Χελιδόνια» του Πηλίου και Διευθύντρια του Διδασκαλείου Σερρών.

Το 1928 διορίστηκε μέλος του Ανώτατου Γνωμοδοτικού Συμβουλίου του Υπουργείου Παιδείας (αντίστοιχου του σημερινού Παιδαγωγικού Ινστιτούτου), όπου συνεργάστηκε σε θέματα εκπαίδευσης με τον Ελευθέριο Βενιζέλο και τον Γεώργιο Παπανδρέου, ως Υπουργό Παιδείας. Στο Ανώτατο Γνωμοδοτικό Συμβούλιο είχε συνεργάτες τον Μίλτο Κουντουρά, τον Ελένη Παϊδούση, τον Δημ. Λάμψα κ. ά.

Μετά την πτώση του Ελευθερίου Βενιζέλου και την κατάργηση του Ανωτάτου Γνωμοδοτικού Συμβουλίου, της προτάθηκε θέση Διευθυντή σε Παιδαγωγική Ακαδημία, την οποία, όμως, δεν αποδέχτηκε και έκτοτε η Μαρία Αμαριώτου δεν υπηρέτησε σε δημόσιο αξίωμα. Αποσύρθηκε στην Αίγινα, όπου επεξεργάστηκε την διατριβή της και την εξέδωσε στα Ελληνικά το 1935. Στο έργο της αυτό γίνεται μια πρώτη προσπάθεια εφαρμογής του μονοτονικού συστήματος, στο οποίο όμως η συγγραφεύς ακολουθεί μια επιλεκτική μέθοδο.

Κατά την διάρκεια της παραμονής της στην Αίγινα γνώρισε από κοντά τον Ν. Καζαντζάκη, τον καιρό μάλιστα της σύνθεσης της Οδύσσειας, και τον Π. Πρεβελάκη.

Με την επιστροφή της στην Αθήνα επιδίδεται στην μελέτη και το γράψιμο και δίδει διαλέξεις και σειρά επιμορφωτικών μαθημάτων για το ευρύ κοινό και βρίσκεται στο κέντρο της όλης πνευματικής κίνησης της πρωτεύουσας. Μέλος του κύκλου της Δεξαμενής γνωρίζεται με τους Κ. Παλαμά, Α. Σικελιανό, Μ. Αυγέρη, Έλλη και Γαλάτεια Αλεξίου.

Στη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής προσφέρει τις καλές υπηρεσίες της στην Ε.Ο.Χ.Α., προκειμένου να βοηθήσει τους δοκιμαζόμενους κατοίκους της πρωτεύουσας κατά τις ζοφερές εκείνες ημέρες:

Μετά τον πόλεμο δημοσιογραφεί ως μόνιμος συνεργάτης των εφημερίδων «Βήμα» και «Νέα». Στη χρονογραφική στήλη «Από τη σκοπιά της γυναίκας» έχει την ευκαιρία να σχολιάζει θέματα Παιδείας και γενικά να διδάσκει με τον δικό της ξεχωριστό τρόπο. Συμμετέχει με εισηγήσεις σε πολλά Διεθνή Βυζαντινολογικά Συνέδρια και λαμβάνει ενεργό μέρος στις εργασίες της Φιλοσοφικής Σχολής «Γεώργιος Πλήθων», την οποία είχε ιδρύσει ο ακαδημαϊκός Ι. Θεοδωρακόπουλος στη Σπάρτη.

Η συμμετοχή της στη «Γυναικεία Λογοτεχνική Συντροφιά» (1958), που έδωσε ώθηση στην αναγέννηση της Παιδικής Λογοτεχνίας στην Ελλάδα, με πρωτεργάτιδα  και πρώτη Πρόεδρο τη Τατιάνα Σταύρου, υπήρξε καθοριστική.

  Συγγραφικό έργο

  Α' Εκδεδομένα :

1  1. Το Γράψιμο κατ η Αγωγή, ΑΘήνα 1935.

2  2. Ιωάννης Κοκκώνης, ο πρώτος μας παιδαγωγός, Αθήνα χ. χ.

3. R. Guardini, Το νόημα της μελαγχολίας, μτφρ. από τα γερμανική, Αθήνα 1956.

4. Ιστορίες της μαννούλας μου, Αθήνα 1948.

5. Χρονογραφήματα, άρθρα, εισηγήσεις στον ημερήσιο και περιοδικό τύπο, σε επετειακές εκδόσεις και σε Πεπραγμένα Διεθνών Συνεδρίων.

 Β' Ανέκδοτα :

Ιστορίες της μαννούλας μου, τόμος Β'. 

Τα πρώτα Ελληνικά Αλφαβητάρια.   

Πέντε ποιητικές συλλογές.

 Τιμητικές διακρίσεις

1. Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών  για τη διοργάνωση από κοινού με την αδελφή της Σοφ. Αμαριώτου εβδομάδας πρασίνου στην πρωτεύουσα (1928).

2.   Βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών για την όλη δραστηριότητά της ως καθηγήτριας και ως εκπαιδευτικού συμβούλου, ως και για την εθνική και φιλανθρωπική της δράση κατά το διάστημα της Κατοχής ί1987).

3.   Πολλές διακρίσεις από συλλόγους και σωματεία.

  Ν. Σ. Π

 

Αρχική σελίδα